Chiều ngày 22/5, ngay sau khi Lockheed Martin hoàn thành việc bàn giao kỹ thuật cho phía VNPT vệ tinh Vinasat-1, các cán bộ kỹ thuật của Công ty viễn thông Quốc tế VTI tại Hà Nội, TPHCM và Trạm điều khiển vệ tinh Quế Dương (Hà Tây) đã triển khai các thiết bị truyền phát, sẵn sàng chờ tín hiệu phối hợp từ trạm điều khiển của Lockheed Martin tại Mỹ.

Tên lửa đưa vệ tinh Vinasat-1 vào quỹ đạo. Ảnh: Arianespace.

Lúc 21h50 đêm 22/5, Trung tâm Viễn thông Quốc tế Khu vực I tại Hà Nội đã bắt đầu thực hiện truyền phát tín hiệu chuẩn (băng hình và tiếng mẫu) trên các kênh K1, K3, K6, K7, K9, K12 lên vệ tinh, tương ứng các bộ phát đáp trên băng tần Ku của Vinasat-1.

Phổ tín hiệu trên các màn hình theo dõi cho thấy sóng mang sạch (tín hiệu truyền phát không tải) và sóng mang điều chế (tín hiệu truyền phát có dữ liệu) đều đạt chuẩn. Các thông số quan trọng này cũng đã đồng thời thể hiện trên màn hình theo dõi của Lockheed Martin và của Trạm Quế Dương; và đã được các cán bộ kỹ thuật của VTI in ra, fax gửi ngay cho Lockheed Martin để đối chiếu, và cho ITU để báo cáo kết quả.

Lúc 19h cùng, Trung tâm Viễn thông Quốc tế Khu vực II tại TP HCM cũng đã bắt đầu thực hiện truyền phát tín hiệu chuẩn trên các kênh C1, C5, C11 và C4, C8, C12 lên vệ tinh, tương ứng các bộ phát đáp trên băng tần C của Vinasat-1.

Theo VNPT tiến độ thực hiện dự án phóng vệ tinh viễn thông đầu tiên của Việt Nam đã đảm bảo đúng kế hoạch đề ra. Yêu cầu của ITU về việc phải đưa Vinasat-1 vào hoạt động, sử dụng trước ngày 23/5 cũng đã được VNPT thực hiện đầy đủ như cam kết.

Hiện, phía Lockheed Martin vẫn để lại 4 chuyên gia kỹ thuật tại Trạm Quế Dương để hỗ trợ VTI trong thời gian đầu điều khiển vệ tinh Vinasat-1.

Ngày 19/4, tên lửa Ariane 5 của Arianespace đã kết thúc cuộc hành trình đưa cùng lúc hai vệ tinh Star One C2 của Brazil và Vinasat-1 của Việt Nam vào quỹ đạo.

Khoảng một giờ sau khi vệ tinh Vinasat-1 được phóng lên quỹ đạo, trạm điều khiển vệ tinh tại Quế Dương (Hà Tây) đã bắt được tín hiệu đầu tiên. Phó tổng giám đốc Tập đoàn Bưu chính Viễn thông (VNPT) - Nguyễn Bá Thước cho biết việc vận hành, điều khiển vệ tinh sẽ do trạm chính đặt tại Quế Hương Hà Tây và trạm dự phòng đặt tại Bình Dương của Công ty Viễn thông Quốc tế (VTI) đảm nhận. VTI dự kiến sẽ bắt đầu cung cấp dịch vụ từ 1/6 tới.

Trong vòng 6 tháng sau khi Vinasat-1 được đưa vào khai thác, nhà thầu Lockheed Martin sẽ tiếp tục hỗ trợ các kỹ sư Việt Nam trong việc vận hành, điều khiển vệ tinh. Đồng thời, Trung tâm Thu nhận tín hiệu vệ tinh của Lockheed Martin sẽ tham gia giám sát quá trình điều khiển vệ tinh Vinasat-1.

Giới chuyên môn nhìn nhận khi Vinasat-1 đi vào hoạt động sẽ làm hoàn thiện cơ sở hạ tầng thông tin liên lạc của quốc gia, nâng cao năng lực mạng lưới, chất lượng dịch vụ viễn thông, công nghệ thông tin, phát thanh, truyền hình của Việt Nam. Với dung lượng truyền dẫn tương đương với 10.000 kênh thoại cho Internet, truyền số liệu hoặc khoảng 120 kênh truyền hình, Vinasat-1 sẽ giúp Việt Nam sớm hoàn thành việc đưa các dịch vụ viễn thông, Internet và truyền hình đến tất cả các vùng sâu, vùng xa, miền núi và hải đảo... Đồng thời Vinasat-1 sẽ hỗ trợ hiệu quả cho công tác thông tin phục vụ phòng chống và ứng cứu đột xuất khi xảy ra bão lũ, thiên tai...

Ý tưởng phóng vệ tinh riêng của Việt Nam được ấp ủ từ năm 1995. Đến tháng 10/1998, Chính phủ quyết định thông qua Dự án tiền khả thi phóng vệ tinh viễn thông Việt Nam (Vinasat). Theo kế hoạch ban đầu, vệ tinh Vinasat được phóng vào quý II/2001 và khai thác chính thức vào quý IV/2001. Tuy nhiên, tiến độ dự án bị chậm lại và phải đến giữa năm 2003, hồ sơ mời thầu mới bắt đầu. Ngày 12/5/2006, VNPT ký hợp đồng với nhà thầu Lockheed Martin Commercial Space Systems để cung cấp vệ tinh, dịch vụ phóng, thiết bị trạm điều khiển vệ tinh. Ngày 19/4, Vinasat-1 được phóng thành công lên quỹ đạo.

Tổng trị giá của vệ tinh Vinasat 1 là 300 triệu USD, VNPT dự kiến sau 9-10 năm sẽ thu hồi vốn. Vệ tinh địa tĩnh Vinasat do hãng Lockheed Martin (Mỹ) sản xuất